Bí ẩn xung quanh cuốn di cảo Voynich thế kỷ 13

[Phiêu Dao]

Cuốn sách khổ 14,6 cm x 21,6 cm, gồm 232 trang giấy da cừu. Nét chữ đều chằn chặn, không tẩy xóa, kể cả các hình minh họa. Hẳn người viết đã cân nhắc rất kỹ trước khi đặt bút. Có điều, đó là một kiểu chữ chưa từng thấy trong lịch sử nhân loại, còn những hình vẽ thực vật và động vật lại không hề giống với những gì chúng ta thấy trên mặt đất.



Nguồn gốc của cuốn sách cũng không rõ ràng. Một tài liệu lịch sử viết năm 1666 cho hay, nó được Hoàng đế Rudolf II (1552-1612) của Đức mua với giá cao khủng khiếp: 600 thùng vàng. Vị vua này đoán rằng cuốn sách bí hiểm được nhà bác học và tiên tri Roger Bacon (1220-1292) viết ra, và trong đó hẳn chứa những kiến thức kỳ lạ, những lời sấm về tương lai.

Cuốn sách được viết bằng bút lông với nét chữ đều đặn, chính xác và sạch sẽ kỳ lạ. Ký tự thoáng nhìn như chữ latinh, nhưng kỳ thực đó là một kiểu chữ chưa từng có trong lịch sử chữ viết nhân loại. Một số hình vẽ trông giống người và cây cỏ, nhưng lại không phải vậy.



Cuốn sách nổi tiếng này hiện được giữ như một báu vật tại Đại học Yale (Mỹ). Nó còn có tên là "Bản cảo Voynich" . Các nhà nghiên cứu ký tự cổ hàng đầu thế giới đã vắt óc để tìm ra những "điểm yếu" của văn bản. Điểm yếu ở đây được hiểu là các đoạn chữ mà những ký tự xuất hiện có quy luật. Trong kỹ thuật giải mã chữ, những điểm yếu này là chìa khóa để mở bí mật của một ngôn ngữ. Cũng bằng cách này, nhà ngôn ngữ học Mỹ Herbert Yardley đã giải được nhiều đoạn mã trong các công hàm ngoại giao mật của Nhật Bản, dù ông không giỏi tiếng Nhật. Tuy nhiên lần này, Yardley không tìm ra được những tín hiệu lặp lại thường thấy ở một ngôn ngữ trong Bản cảo Voynich. Theo Yardley, cái được viết trong bản cảo này có thể không phải ngôn ngữ mà chúng ta biết, hoặc nó đã được mã hóa nhiều lần một cách tài tình đến nỗi không thể lần ra được nữa.


Sự việc không dừng lại ở đó. Ở trang cuối của cuốn sách, có một đoạn được viết bởi chữ của một người khác, có lẽ là một lời nhận xét. Nét chữ mờ mịt, rối rắm, hầu như không thể đọc được. Nhưng sau nhiều năm mày mò, Giáo sư William R. Newbold, Đại học California (Mỹ), tin rằng trong đó có một đoạn tiếng latinh: A mihi dabas multas portas. Newbold khẳng định, nội dung cuốn sách đã được mã hóa nhiều lần. Có thể tác giả đã ghép hai hoặc ba chữ cái latinh thành một chữ cái theo cách nào đó. Tuy nhiên, ông cũng chỉ dừng lại ở đây mà không thể giải thêm được gì nữa.




Gần đây nhất, nhà ngôn ngữ học nổi tiếng tại Đại học Yale, Giáo sư Brumbaugh, cho rằng Bản cảo Voynich được viết bằng một bảng mã gồm 26 ký tự. Con số này trùng lặp với số chữ cái latinh ( liệu đây có phải là một sự ngẫu nhiên?). Có điều, mọi giải pháp latinh hóa những ký tự này, rồi thay vào các dòng chữ viết tay trong bản cảo, đều tạo ra các đoạn chạy không theo quy luật, và có vẻ không mang một ý nghĩa gì. Brumbaugh cho rằng, có lẽ nội dung cuốn sách đã được mã hóa theo hệ ngôn ngữ khác latinh. Đến nay, Bản cảo Voynich vẫn còn là một bí ẩn.

Theo cuốn "Bí ẩn -mãi mãi là bí ẩn"

[Lý Quảng]

Voynich - cuốn sách chép tay với những dòng ký tự và hình vẽ kỳ lạ nhất thế giới đã làm bó tay những chuyên gia giải mã hàng đầu từ nhiều thế kỷ qua. Đến nay, người ta cũng chỉ biết rằng cuốn sách mô tả về y học, dược học thời trung cổ.

Năm 1912, một người buôn sách có tên là Wilfrid Voynich đã tìm thấy tại thư viện của biệt thự Mondragone, Trường dòng Jésuite (Rome) một cuốn sách cổ giữa chồng bản thảo. Nó dày khoảng 272 trang, làm bằng da cừu hảo hạng. Chữ được viết bằng bút lông, tranh minh họa vẽ bằng nhiều màu sắc sinh động.

Khi ông Voynich tìm thấy cuốn sách cổ (sau này mang tên ông, và các ký tự trong đó cũng được đặt tên là mật mã Voynich), có một lá thư trong đó ghi năm viết 1666. Lá thư cho biết cuốn sách này được Hoàng đế Rudolph II mua với giá 600 ducant (tương đương 30.000 USD ngày nay).

Một điều đặc biệt là, cả chữ viết và hình vẽ trên đó toàn là những điều kỳ lạ không ai hiểu nổi. Các chữ có vẻ giống mẫu tự Latinh, đôi lúc giống chữ Ảrập, và vô số ký tự lạ hoắc. Có thể văn bản được đọc từ trái sang phải và từ trên xuống dưới. Người ta đoán rằng cuốn sách được chia thành 6 chương mô tả nội dung như: dược thảo, vũ trụ, chiêm tinh, bào chế thuốc...

Nội dung văn bản đã kỳ quái, nhưng hình vẽ còn bí hiểm hơn. Ở phần thảo dược, mỗi trang vẽ một loại cây dường như chưa từng tồn tại và chèn vào đó là các đoạn văn bản không thể giải mã nổi. Tương tự, ở phần mô tả vũ trụ có vẽ biểu tượng của hệ mặt trời, các chòm sao nhưng xung quanh mỗi biểu tượng đó là hình vẽ 30 phụ nữ khỏa thân bụng chửa. Phần bào chế thuốc có minh họa các bộ phận dược thảo như rễ, hoa, lá khá tương đồng với các quy trình bào chế thuốc đã biết.

Lời thách đố cho nhiều thế hệ

Căn cứ vào lá thư, ông Voynich đoán tác giả cuốn sách là nhà khoa học Bacon (1214-1294), thày tu nghiên cứu về quang học, thuật giả kim, là người giúp Giáo hoàng Clement IV viết bộ sách được coi là bách khoa toàn thư về khoa học thời kỳ đó. Voynich tin rằng Bacon đã sử dụng mật mã cho tác phẩm để chỉ mình ông ta hiểu được.

Năm 1914, Voynich chuyển sang sống tại New York. Ông đã gửi bản sao cuốn sách đến nhiều chuyên gia về mật mã và nhà khoa học.

Năm 1919, giáo sư triết học William Romaine Newbold (Đại học Pennsylvania, Mỹ) đã công bố kết quả nghiên cứu của ông về cuốn sách. Ông cho rằng, tác giả cuốn sách đó đúng là Roger Bacon và nội dung của nó là một “quả bom tấn” của lịch sử khoa học.

Theo Newbold, Bacon đã chế ra được chiếc kính viễn vọng đầu tiên – đi trước Galilée và Newton nhiều thế kỷ. Hơn nữa, Bacon cũng đã chế được kính hiển vi.

Nhưng đến năm 1931, giáo sư John Manly (Đại học Chicago) đã chứng minh rằng kỹ thuật giải mã của Newbold hoàn toàn không có cơ sở và chủ yếu là suy diễn.

Đến năm 1945, một chuyên gia khác là Leonell Strong cho rằng tác giả là một người Anh ở thế kỷ 16, tên là Anthony Ascham, và cuốn sách mô tả một ca sinh nở, đồng thời đưa ra một phương thuốc ngừa thai từ thảo dược. Ngoài ra, cuốn sách còn mô tả các cơ quan sinh dục, nhiều hình minh họa giống buồng trứng, tinh trùng và cấu trúc bên trong của tinh hoàn...

Sau chiến tranh thế giới, rất nhiều chuyên gia mật mã quân đội Mỹ đã tham gia giải mã cuốn sách bí hiểm này nhưng đều không thành công. Nó được coi là thách đố lớn nhất trong lịch sử văn bản học của con người.

Sau khi Wilfrid Voynich và vợ ông qua đời, cuốn sách đã được một người buôn bán sách cổ ở New York là Hans Kraus mua với giá 24.500 USD. Năm 1969, ông ta đã tặng nó cho thư viện của Đại học Yale và cuốn sách được lưu trữ tại đó cho đến ngày nay. Năm 2005, lần đầu tiên bản sao cuốn sách được in và phát hành rộng rãi, nhưng nội dung của nó vẫn là một dấu hỏi lớn. Người ta cho rằng có thể đó chỉ là một trò lừa gạt thông minh.

(Theo Sức Khỏe & Đời Sống)

[Lý Quảng]

Đọc Voynich online:

http://archive.org/details/TheVoynichManuscript